Suriye’de 61 yıl boyunca iktidarda kalan Baas rejiminin çökmesi, dünya genelinde önemli yankılar oluşturdu. Suriye’den kaçmak zorunda kalan insanlar, bulundukları farklı ülkelerde sevinç gösterileri düzenlediler. Bu gelişmelerin ardından Türkiye’de uzun süredir üzerinde durulan Suriyelilerin vatanlarına dönüşü meselesi yeniden gün yüzüne çıktı. Suriyelilerin dönüşü hakkında yapılan tartışmalar, hem hükümetin hem de halkın dikkatini çekmeye başladı.
İnönü Üniversitesi’nde öğretim üyesi olarak görev yapan Prof. Dr. Fikret Birdişli, bu konu üzerine değerlendirmelerde bulunmak üzere Haberler.com’un sunucusu Abdurrahman Yazıcı’nın konuğu oldu. Birdişli, Suriye’deki rejim değişikliğinin Türkiye’ye etkileri konusunda yaptığı açıklamalarda, Suriyelilerin ülkelerine geri dönmesi konusunda çok fazla iyimser olmamak gerektiğini belirtti. “Çünkü orada bir belirsizlik ortamı var,” diyen Birdişli, Suriyelilerin Türkiye’ye geldikleri ilk dönemde işçi olarak çalıştıklarını, ancak zamanla işveren konumuna geldiklerini ifade etti. Bu değişimin, mevcut ekonomik ve sosyal düzenin, Türkiye’deki gibi bir istikrara sahip olmadığı Suriye’ye dönüş konusunda belirleyici olacağına dikkat çekti. Birdişli, “Hiçbir tüccar belirsizlik ortamına gitmek istemez. Türkiye’de yaşanan düzen, kanun gibi şeylerin Suriye’de olmadığını görenler muhtemelen geri dönmeyecektir,” diye ekledi.
Sunucu Abdurrahman Yazıcı, Prof. Dr. Birdişli’ye Suriye’deki rejim değişikliğinin hemen öncesinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin verdikleri mesajları hatırlatarak, Türkiye’nin bu durumu önceden tahmin edip etmediğini sordu. Bu noktada Birdişli, Türkiye’nin muhalif gruplara bu değişen durum hakkında mutlaka telkinlerde bulunduğunu belirtti. “Çünkü bütün bu aktörlerin zayıflaması ve sahada uygun bir ortamın oluşmasını takip edip değerlendirmek ciddi bir devlet aklı gerektirir. Bu, aynı zamanda gelişmiş bir istihbarat organizasyonu gerektirir,” dedi.
Bu açıklamalar, Suriye’deki rejim değişikliğinin Türkiye üzerindeki potansiyel etkilerine dair derin bir analiz sunmaktadır. Suriyelilerin geri dönüşü konusunda yaşanan belirsizlik, öteden beri Türk kamuoyu içinde devam eden bir tartışmanın parçası olmuştur. Uzmanlar, olayların gelişimini sürekli izlemekte ve bu belirsizliklerin hem Türkiye hem de Suriye için ne gibi sonuçlar doğurabileceğini değerlendirmektedirler. Türkiye, yıllardır süregelen Suriye iç savaşından etkilenmiş olup, mülteci sorunuyla başa çıkmanın yanı sıra, bu durumun uzun vadede nasıl bir sosyal dinamik yaratabileceğini de düşünmek zorundadır.
Sonuç olarak, Suriye’deki siyasi gelişmeler, Türkiye’deki Suriyeli nüfus üzerinde derin etkiler yaratmaktadır. Güvenlik, ekonomi ve sosyal uyum gibi konular, Türk hükümetinin öncelikli meseleleri arasında yer alıyor. Suriyelilerin geri dönme isteği, ancak güvenli bir ortam sağlanması durumunda gerçeklik kazanabilir. Belirsizliğin hâkim olduğu bir ortamda, birçok Suriyelinin Türkiye’de kalmayı tercih etmesi ve yeniden yerleşmesini sağlamanın yolları, gelecekte Türkiye için önemli bir mesele olacaktır.
