Türkiye‘nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu Araştırması’nın 2024 yılı sonuçları açıklandı. İstanbul Sanayi Odası (İSO) tarafından yayımlanan İSO 500 araştırmasına göre, 651,6 milyar liralık satış performansıyla en büyük şirket unvanı yine Tüpraş’a ait.
İSO, 2024 yılına ait ‘ Türkiye‘nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu Araştırması’nın sonuçlarını, Odakule Fazıl Zobu Meclis Salonu’nda gerçekleştirdiği toplantıda açıkladı. Bu yıl 57. yılını geride bırakan araştırma, İSO Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan’ın ev sahipliğinde, İSO Yönetim Kurulu Başkan Yardımcıları İrfan Özhamaratlı ve Cemal Keleş’in katılımıyla gerçekleştirildi.
Tüpraş, sektör lideri konumunu koruyor
Araştırmayı sunan İSO Yönetim Kurulu Başkanı Erdal Bahçıvan, “2024 yılı itibarıyla üretimden satışlarda en büyük kuruluş, 651,6 milyar lira ile Tüpraş’tır. İkinci sırada 356 milyar lira ile ‘Ford Otomotiv Sanayi A.Ş.’, üçüncü sırada ise 201,6 milyar lira ile ‘Star Rafineri A.Ş.’ yer alıyor. Bu iki firma, geçen yılki sıralarını koruyarak dikkat çekiyor. İSO 500’ün ilk üç sırasındaki değişiklik olmadığı gözlemlenirken, 2024’te ilk 10’da iki yeni girişim görüldü. Geçen yıl ilk 10’da bulunmayan İskenderun Demir Çelik ve Hyundai Motor Türkiye Otomotiv, bu yıl ilk 10’a yükselmeyi başardı.” dedi.
Üç temel veride olumsuz tablonun mevcut olduğu ifade edildi
İSO 500’ün 2024 yıllık sonuçlarının bazı olumsuz veriler içerdiğine dikkat çeken Bahçıvan, üç temel belirtiye vurgu yaptı: “İlk olarak, İSO 500’ün üretimden net satışları son üç yılda reel olarak düşüş göstermektedir. İkinci olarak, sanayicinin elde ettiği kârın büyük bir bölümünü finansman giderlerine ayırma zorunluluğu bu yıl daha da kötü bir duruma geldi. Artık sanayiciler, kazandıkları gelirin neredeyse tamamını finansman borçlarına yönlendirmek zorunda kalıyor. Üçüncü olarak, 2024 yılı itibarıyla kârlılık oranlarının son on yılın ortalamasının çok altında kalması dikkat çekici. İSO 500’ün faaliyet kârlılığı 2014-2023 döneminde yüzde 10,4 iken, 2024’te yüzde 6,2’ye düşmüştür. Aynı şekilde, 10 yıl içinde ortalama yüzde 7,1 olan satış kârlılığı da 2024’te yüzde 2,6’ya gerilemiştir.” şeklinde konuştu.
Sanayi sektörü zor bir yıl geçirdi
Reel büyüme, kârlılık ve finansman giderleri gibi birçok alanda sanayicinin ağır zorluklarla karşılaştığını belirten Bahçıvan, “OVP sürecinde büyük fedakârlıklar yapılmasına rağmen, sanayi sektörü 2024 yılını neredeyse büyümesiz kapatmak zorunda kaldı. Bu durum, sektörün genel durumunu açıkça ortaya koymaktadır. Eğer OVP başarılı olacaksa, bu programın yükü sanayinin omuzlarına bindiği gerçeği göz önünde bulundurulmalıdır. Sanayiciler olarak, devam eden OVP’ye olan güvenimizi bu gün de yinelemekteyiz. Ayrıca ‘finansal istikrar’ konusundaki anlayışımızı sürdürmekteyiz.” şeklinde görüş belirtti.
2030 Sanayi ve Teknoloji Stratejisi’ne vurgu
İSO 500 verilerinin Türkiye’nin üretimden uzaklaşma riskiyle karşı karşıya olduğunu gösterdiğini belirten Bahçıvan, “Bu durumu tersine çevirmek bizim elimizde. Bu sorumluluk sadece sanayicilere ait değildir. Sanayi ve üretim, küresel gerilimlerin ve korumacılığın artırıldığı bu dönemde ulkemiz için kritik öneme sahiptir. Türkiye, üretimden uzaklaşma yerine teknolojiye ve ihracata dayalı bir yapı ile rekabetçi ve sürdürülebilir bir büyümeyi hedeflemelidir. Ayrıca, jeopolitik gerilimlerin hassas olduğu bu coğrafyada güçlü bir sanayi altyapısı önemlidir.” ifadelerini kullandı. Bahçıvan, Cumhurbaşkanlığı tarafından duyurulan “Yüksek Teknoloji, Dijital Ekonomi, Yeşil Dönüşüm, Küresel Entegrasyon ve Yapısal Dönüşüm” gibi stratejilerin sanayinin ihtiyaç duyduğu vizyonu sağladığını vurguladı. İSO Stratejik Dönüşüm Merkezi’ndeki çalışmalarda bu yeni stratejinin rehber alınacağını belirtti. – İSTANBUL
