İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Rusya’nın Tataristan Cumhuriyeti’nin başkenti Kazan’da düzenlenen Genişletilmiş BRICS Oturumunda önemli açıklamalar yaptı. Bu toplantıda, BRICS üyesi ülkelerin tek kutuplu dünya düzenine karşı “adil bir dünya düzeni” kurma konusunda oynayabilecekleri aktif rolü vurguladı. Pezeşkiyan, ülkeler arasındaki sorunların çözümü için ortaklık ve iş birliği ruhunun güçlendirilmesi gerektiğini belirterek, bu çabaların birçok ülkenin ortak talebi olduğunu ifade etti. Son yıllarda Batılı ülkelerin müdahaleleri nedeniyle Güvenlik Konseyi ve Uluslararası Para Fonu gibi önemli kurumların etkinliğini yitirdiğini dile getirdi. Pezeşkiyan, tek kutuplu sistemin güvenilirliğinin sona erdiğini ve artık yeni bir düzenin inşa edilmesi gerektiğini belirtti.
Konuşmasının bir başka bölümünde Pezeşkiyan, BRICS’in uluslararası alanda etkili bir işbirliği modeli sunduğunu ve bu modelin savaşların, yaptırımların, soykırımların ve işgallerin olmadığı bir dünya hedeflediğini vurguladı. Bu çok kutuplu düzenin ayrımcılık, şeffaflık ve diyalog gibi temel ilkeler üzerine inşa edilmesi gerektiğini dile getirdi. Özellikle Orta Doğu’da yaşanan gelişmelere dikkat çekerek, bölgede barış ve güvenliğin ciddi tehditlerle karşı karşıya olduğunu kaydetti.
Pezeşkiyan, İsrail’in Gazze ve Lübnan’da uluslararası hukuku çiğneyerek birçok kırmızı çizgiyi aştığına dikkat çekti. Siyonist İsrail rejiminin oluşturduğu öfke ve vahşet dalgaları sonucunda sayısız katliamın yaşandığını ve bu durumun dünya gündeminde ciddi bir yer edindiğini vurguladı. Bugün Gazze ve Lübnan’daki savaşın sürmekte olduğunu ifade eden Pezeşkiyan, barış tesis etme sorumluluğunu taşıyan Birleşmiş Milletler’in bu ateşi söndürmekte yetersiz kalmasının altını çizdi. Ayrıca, Batılı ülkelerin İsrail’e sağladığı desteklerin, bölgedeki barış çabalarını zorlaştırdığını belirtti.
Bölgesel ve uluslararası sorunların çözümü konusunda ortak işbirliğinin önemini vurgulayan Pezeşkiyan, BRICS ülkelerinin ekonomiden ticarete, kültürden teknoloji paylaşımına kadar birçok alanı kapsayan bir işbirliği yapmaları gerektiğini söyledi. Gelişmekte olan ülkelerin BRICS içerisinde yer almasının büyük bir fırsat sunduğunu dile getirerek, bu ülkelerin ekonomik ilişkilerde derinleşerek daha güçlü bir etki yaratabileceğini belirtti. Ayrıca, uluslararası ticarette ulusal para birimlerinin kullanılması, yeni bankacılık sistemlerinin kurulması ve mevcut Yeni Kalkınma Bankası’nın güçlendirilmesi gibi adımların yeni bir dünya inşa etmelerinde önemli olacağını ifade etti.
Son olarak, yapay zekanın gelecekte hayatı doğrudan etkileyecek önemi nedeniyle, gelişmekte olan ülkelerin bu teknolojik kazanımlara erişimini engellemeye çalışan ülkelerin olacağını belirten Pezeşkiyan, bu engelleri aşmak için kendi aralarında işbirliği yapmaları gerektiğinin altını çizdi. Ortak yatırımların yanı sıra bilgi ve tecrübe paylaşımının zaruri olduğunu belirtmesi, BRICS ülkeleri için gelecekteki işbirliği yollarının belirlenmesine ışık tutacak önemli bir yaklaşım olarak öne çıktı.
