“`html
Suudi Arabistan’ın başkenti Riyad’da düzenlenen İİT – Arap Birliği Olağanüstü Ortak Zirvesi sonrası ortak bir bildiri yayımlandı. Bu zirve, Arap ve İslam ülkeleri liderlerinin katılımıyla gerçekleşti ve önemli konuları ele aldı.
Bildiri, Gazze Şeridi’nde ateşkes sağlanması ve insani yardım girişinin yapılması için Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’ne (BMGK) bağlayıcı bir karar alma çağrısını içeriyordu. Ayrıca, bildiride “İsrail’le ilişkilerde uluslararası çifte standardı kınıyor, uluslararası hukuka ve BM Şartı’na saygı gösterilmesi” isteği ön plana çıkarıldı.
İsrail’in BM Genel Kurulu’na katılımının dondurulması için uluslararası destek toplanması yönünde çalışmaların başlatılması hedeflendi. Tüm ülkelere, “İsrail’e silah ve mühimmat ihracatını veya gönderimini yasaklamaları” ve “İsrail’i işlediği ihlallerden caydırmak için uluslararası yaptırımlar uygulamaları” çağrısı yapıldı.
Katar ve Mısır’ın, ABD ile işbirliği içinde Gazze’de acil ve kalıcı bir ateşkes sağlamak için gösterdiği çabalar takdir edildi ve İsrail’in esir takası ile ateşkes anlaşmasına yönelik uzlaşmalardan geri adım attığı belirtildi. Gazze’ye yönelik bir yılı aşan ve Lübnan’ı da kapsayan İsrail saldırılarının, Irak, Suriye ve İran’ın egemenliğini ihlal ettiği ifade edildi; BM’nin bu konuda net önlemler alamadığına ve uluslararası toplumun başarısız olduğuna vurgu yapıldı.
Bildiri, “İşgalci İsrail ordusunun Gazze Şeridi’nde işlediği korkunç ve çarpıcı suçları kınıyor ve bu suçlara karışanların hesap vermesi için bağımsız bir uluslararası soruşturma talep ediyoruz.” şeklinde devam etti. Ayrıca, Gazze’deki insani krizin sona erdirmesi için acil uluslararası adımlar atılması çağrısı yapıldı. Lübnan’a, güvenliğine, istikrarına, egemenliğine destek verildiği vurgulandı ve İsrail’in Lübnan ordusunu ve BM Lübnan Geçici Barış Gücü’nü hedef alması kınandı.
Uluslararası topluma seslenerek, Uluslararası Adalet Divanı’nın “İsrail işgalinin sona erdirilmesi, bıraktığı etkilerin giderilmesi ve zararlarının tazmin edilmesi” konusundaki tavsiye niteliğindeki görüşlerinin bir an önce hayata geçirilmesi çağrısı yapıldı. 7 Ekim 2023 tarihinden itibaren İsrail ordusunun Gazze Şeridi ve genel olarak işgal altındaki Filistin topraklarında binlerce Filistinliye karşı işlediği zorla kaybetme suçu da kınandı.
Bildiride, İsrail ordusunun Lübnan’daki UNIFIL güçlerine karşı gerçekleştirdiği saldırıların BM Şartı’nın ihlali anlamına geldiği belirtilerek, BMGK’ye İsrail’in tamamen sorumlu tutulması çağrısında bulunuldu.
Son olarak, “İki devletli çözüm temelinde, başkenti işgal altındaki Kudüs olan bağımsız bir Filistin devletinin kurulması için” uluslararası etkin taraflara çağrıda bulunuldu. Ayrıca, Filistin’in BM’ye tam üyeliği ve Filistin halkının kendi kaderini tayin etme hakkının sağlanması için çalışmalar yapılması gerektiği vurgulandı.
Suudi Arabistan Kralı Selman bin Abdülaziz’in talimatları doğrultusunda 11 Kasım 2023 tarihinde Riyad’da düzenlenen İİT-Arap Birliği Ortak Zirvesi, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas, Lübnan Başbakanı Necib Mikati ve Katar Emiri Şeyh Temim bin Hamed Al Sani
