Suriye’deki Baas rejiminin çöküşüyle birlikte Beşar Esad’ın Rusya’ya kaçması, bölgedeki dengeleri değiştirdi. Esad’ın, Suriye halkından çaldığı 135 milyar dolarla Moskova’ya sığındığı iddiaları, onun geleceği hakkında ciddi tartışmalara yol açtı. Esad’ın Rusya’da ne yapacağı, hem iç hem de uluslararası kamuoyunda merak konusu oldu.
Batı basınında yer alan haberlere göre, Esad’ın Moskova’nın en lüks bölgelerinden birinde 30 milyon sterline mal olan bir konut aldığı ve burada lüks bir yaşam sürmeye devam ettiği belirtildi. Bu durum, Esad’ın Rus halkına karşı nasıl bir tutum sergileyeceği konusundaki eleştirileri daha da arttırdı. Rus milletvekili Dimitriy Kuznetsov, Esad’a yönelik dikkate değer bir öneride bulundu. Kuznetsov, Esad’ın Rus halkının hizmetinde olduğunu kanıtlaması gerektiğini belirterek, bu amacının gerçekleştirilmesi için Donbas bölgesinde görev almasını istedi.
Kuznetsov, “Beşar Esad’ın, Rus halkının hizmetinde olduğunu kanıtlaması gerek. Bence Esad’a, Donbas’ta savaştan etkilenen bölgelerden birinin yönetimi verilebilir ve ailesiyle birlikte Mariupol’daki yeni binalardan birine yerleşebilir” ifadelerini kullandı. Ayrıca, ünlü yönetmen Emir Kusturica’nın Donbas’ta Dostoyevski hakkında bir film çekmesini desteklemesi gerektiğini de ekledi. Kuznetsov, Esad’ın Donbas’ın yeniden inşasına katkıda bulunması durumunda onun vatandaşlık konusunun yeniden değerlendirilmesi gerektiğini ileri sürdü.
Donbas, 2014 yılından bu yana devam eden Ukrayna-Rusya savaşının merkez noktası haline gelmiş durumda. Bu bölge, iki ülke arasındaki tarihi sorunların bir yansıması olarak, bağımsızlıklarını ilan eden ayrılıkçı Donetsk Halk Cumhuriyeti ve Lugansk Halk Cumhuriyeti tarafından yönetilmektedir. Donbas’ın Zhuhrapol ve Lugansk gibi belli bölgeleri, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından Rusya’ya ilhak edilmiştir. Bu ilhak, uluslararası toplumda geniş yankı uyandırmış ve Ukrayna ile Rusya arasında süregelen çatışmanın nedenlerinden biri olmuştur.
Özetle, Esad’ın Rusya’ya sığınmasının ardından Donbas üzerindeki tartışmalar daha da artmakta. Kuznetsov’un önerisi doğrultusunda, Esad’ın Donbas’ta bir yönetim kurmasına yönelik düşünceler, gelecekteki siyasi hareketleri ve Rusya ile olan ilişkilerini etkileme potansiyeline sahip. Suriye’nin geleceği ve Esad’ın rolü belirsizliğini korurken, Donbas bölgesindeki gelişmeler bu belirsizliği daha da artırabilir.
