TBMM Zirai Don Meclis Araştırma Komisyonu tarafından Malatya’da gerçekleştirilen toplantıda, Malatya Ticaret ve Sanayi Odası (MTSO) Yönetim Kurulu Başkanı Oğuzhan Ata Sadıkoğlu, zirai don afetinin yol açtığı ekonomik ve sosyal sorunlara dikkat çekti. Başkan Sadıkoğlu, üretici, esnaf ve ihracatçılar için acil destek talebinde bulundu.
Toplantıya katılan Oğuzhan Ata Sadıkoğlu, 12 Nisan tarihinde yaşanan don afetinin Malatya üzerindeki etkilerini vurguladı. “Zirai don afetinin üzerinden 49 gün geçti. 12 Nisan gecesi 34 ilde etkili olan don olayından Malatya derin bir şekilde etkilendi. AB Coğrafi İşaret Tescilli kayısımızın tamamı hasar gördü. Malatya, kayısıdan elde ettiği yıllık yaklaşık 500 milyon dolarla ülke ekonomisine önemli bir katkı sağlıyor. Zirai donun yol açtığı zarar ve ekonomik kaybı telafi edici kalıcı adımlar atılmazsa, üreticimizle birlikte pek çok sektör benzer sorunlarla karşılaşacak. Hasar tespitinin bir an önce tamamlanmasını, desteklerin hızla açıklanmasını bekliyoruz” ifadesini kullandı.
Başkan Sadıkoğlu, üretici, ihracatçı ve esnafın taleplerini de aktardı. “Malatya’nın ‘Genel Hayata Etkili Afet Bölgesi’ olarak ilan edilmesini istiyoruz. Zirai donun neden olduğu ekonomik zararın telafisi, devletimizin kapsamlı destekleriyle mümkün olacaktır. Don sadece meyveleri değil, ağaçları da ciddi biçimde etkiledi. Üreticimiz önümüzdeki en az iki yıl boyunca bahçelerine daha fazla bakım yapmak zorunda kalacak. Bu sezonun borçları üst üste gelmişken, gübre, ilaç, mazot ve işçilik maliyetleri ile baş etmek bizim için oldukça zor. Bu konularda azami destek sağlanması gerekmektedir. Bir sonraki hasada 1,5 yıl var. Geliri kayısıya bağımlı çiftçilerimizin ayakta kalabilmeleri için faizsiz ve uzun vadeli kredilere ihtiyaçları var. Mevcut borç yükleri daha da ağırlaştı. Tarımsal borçların en az iki yıl süreyle ertelenmesi gerekiyor. Malatya’daki don felaketi, deprem sonrası yaşanan ikinci büyük afet olmuştur. Bölge henüz depremin yaralarını saramamışken, şimdi bir derin yara daha aldı. Bu nedenle ilimize daha fazla kaynak ve özel destek sunulmalıdır. Ürün taahhütlerini yerine getiremeyen ihracatçı üyelerimizin karşılaştığı sorunların çözümü için ilgili bakanlıklarımızdan destek bekliyoruz. Firmalarımıza bu süreci aşabilmeleri için uygun şartlarda faizsiz kredi imkanı sağlanmalıdır. Tespitlerin en hızlı şekilde tamamlanarak, desteklerin en üst düzeyde sunulmasını umuyoruz” şeklinde konuştu.
TARSİM uygulamalarının da üreticiyi zor durumda bıraktığını belirten Başkan Sadıkoğlu, “TARSİM poliçelerinde, bahçedeki ağaçların yüzde 5’i çiçek açtığında teminat başlıyor. Yüksek kesimlerde birçok ağaç çiçek açmadan zarar gördü. Bu nedenle TARSİM, çiçek açmadan donma durumu yaşayan ağaçlar için herhangi bir ödeme yapmayacaktır. Bu konu hakkında gerekli görüşmeleri sağladık ve sizlerden de bu meseleye dikkat etmenizi istiyoruz” dedi.
Başkan Sadıkoğlu, Avrupa ülkelerindeki uygulamalar hakkında da bilgi vererek, “Zirai dona karşı Avrupa’nın nasıl önlemler aldığını inceledik. Özellikle İspanya ve İtalya’da, yeni dikimler için Tarım İl Müdürlüğü benzeri kurumlar projelendirmeler yapıyor. Ağaçların dikiminden sonra üzerlerinin çelik tel ve brandalarla korunması veya farklı sistemlerle doluya ve dona karşı güvence altına alınması gibi projeler geliştirilmekte. Proje olmadan dikim yapılmasına izin verilmiyor, çünkü doğal afetler sürekli olarak yaşanmakta. Ülke olarak bizim de bu tür önlemleri alıyor olmamız gerekmektedir. Komisyonunuzun bu konuları da değerlendirmesini umuyoruz” ifadelerini kullandı. – MALATYA
