Suriye’de 8 Ekim 2023 tarihinde gerçekleşen tarihi değişiklik sonrası, Esad rejiminin en büyük destekçisi olan Rusya’nın bu bölgedeki geleceği merak konusu haline gelmişti. Söz konusu gelişmelerin ardından Rus heyetinin Suriye’nin başkenti Şam’a yaptığı ziyaretten elde edilen bilgiler, bu bağlamda dikkat çekici bir öneme sahip.
Rusya Dışişleri Bakanı Yardımcısı Mikhail Bogdanov ve Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Suriye Özel Temsilcisi Alexander Lavrentiev’in de aralarında bulunduğu bir heyet, Suriye’nin yeni lideri Ahmed eş-Şara ile bir araya geldi. Bu görüşme, Esad rejiminin devrilmesinden bu yana Rus yetkililerin Suriye’deki idareyle gerçekleştirdiği ilk resmi temas olma özelliğini taşıyor.
Görüşmenin gerçekleştiği toplantıya Suriye Dışişleri Bakanı Esad Hasan Şeybani, Sağlık Bakanı Mahir eş-Şara ve Rus hükümet kuruluşlarının temsilcileri katıldılar. Toplantının ardından Mikhail Bogdanov, Suriye-Rusya ilişkilerine dair bilgi verdi.
Bogdanov, Rus medyasına yaptığı açıklamalarda, “Ülkelerimiz arasındaki ilişkilerin stratejik nitelikte olduğunu ve Suriye Arap Cumhuriyeti’nin birliğini ve bağımsızlığını korumayı amaçladığını teyit ettik.” ifadelerini kullanarak, Şam’daki yönetim değişikliğinin Rusya-Suriye ilişkilerinin doğasını değiştirmeyeceğini ifade etti.
Aynı zamanda Rusya’nın Suriye’deki askeri varlığının devam etmesi konusunda da bazı hususların ele alındığını belirten Bogdanov, “Bildiğimiz kadarıyla Tartus ve Hmeymim’deki Rus askeri tesislerinin statüsü henüz değişmedi.” şeklinde konuştu. Ülkeler arasındaki iş birliğinin tüm alanlarında kapsamlı bir diyalog sürdürme konusunda mutabık kaldıklarını da ekledi.
Bogdanov ayrıca, Moskova’nın Suriye’deki durumun istikrara kavuşturulması konusundaki yardım teklifini yineleyerek, yeni Şam yönetiminin Rusya’nın bu konudaki pozisyonuna “anlayış ve ilgi” gösterdiğini vurguladı. Görüşmenin “yapıcı ve olumlu” geçtiğini ifade eden Bogdanov, iki tarafın altyapı, elektrik, petrol ve gaz, tarım, gübre ve demiryolları gibi alanlarda ilişkileri derinleştirme hususunda söz verdiklerini belirtti.
Ayrıca, Moskova’nın Suriye’nin yeniden inşa sürecine destek olacağı ve Suriye heyetlerini talep ettikleri zaman ağırlamaya hazır olduğu konularına da değindi. Bu durum, Rusya’nın Suriye’ye yönelik mevcut stratejisini sürdüreceği izlenimi veriyor.
Görüşmenin ardından Suriye tarafından da bir açıklama yapıldı. Bu açıklamada, “Rusya, Suriye’deki olumlu değişikliklere desteğini teyit etti. Rusya’nın tazminat ve yeniden inşa gibi yollarla Suriye halkının güvenini yeniden inşa etmedeki rolü vurgulandı.” denildi.
Ayrıca, rejimin kurbanları için adalet sağlamak amacıyla geçiş dönemi tartışmalarının yapıldığı belirtilirken, yeni Suriye yönetimi, ilişkilerin onarılması için geçmişteki hataların telafi edilmesi gerektiğinin ve Suriye halkının iradesine saygı gösterilmesi gerektiğinin altını çizdi.
