Derviş Zaim’in Yeni Sanat Projesi: Ayna ile İzleyiciyi Yüzleşmeye Davet Ediyor

Derviş Zaim, çağdaş sanat alanında yeni bir adım atarak, 2. Lefkoşa Bienali kapsamında “Ayna” adlı enstalasyonunu sergilemeye hazırlanıyor. Bu etkinlik, 7 Kasım – 6 Aralık 2025 tarihleri arasında Lefkoşa’da bulunan Arkhe sanat mekânında gerçekleştirilecek. Zaim, sinema ve edebiyat alanındaki deneyimlerini çağdaş sanatla birleştirerek izleyicilere derin bir deneyim sunmayı hedefliyor.

Çağdaş Sanatın Yeni Yüzü: Ayna

Derviş Zaim, 2024 yılında sergilediği “Berzah” adlı enstalasyon-performansıyla dikkatleri üzerine çekmişti. Şimdi ise “Ayna” ile izleyicileri merhamet, bağışlama ve yüzleşme temaları etrafında bir araya getiriyor. Zaim’in bu yeni eseri, izleyicilerin kendileriyle ve çevreleriyle olan ilişkilerini sorgulamalarını amaçlıyor. “Ayna”, Zaim’in sanatında sıkça rastlanan metinlerarasılık izleğini çağdaş sanat alanına taşıyarak, sinema, mitoloji ve sanat arasında yeni bir diyalog kuruyor.

Tavuri Belgeseli ve İlham Kaynağı

“Ayna” enstalasyonu, Zaim’in 2023 yılında dünya prömiyerini gerçekleştirdiği “Tavuri” adlı belgeselden esinleniyor. Belgesel, Kıbrıs’ın efsanevi dolandırıcısı Mustafa Serttaş (Tavuri)’ın yaşam öyküsünü ele alıyor. Serttaş, yaşamı boyunca şiddete başvurmadan işlediği suçlarla dikkat çekmiş ve iki kez hükümlü olduğu Lefkoşa Cezaevi’ni dolandırmasıyla efsaneleşmiştir. Bu belgesel, suç, özgürlük, kötülük ve toplum ilişkisini sorgularken, Zaim’in çocukluk döneminde tanıdığı Tavuri karakteriyle kurduğu kişisel bağı da içselleştiriyor.

Enstalasyonun mekânında, Tavuri belgeseli için yapılan röportaj videoları yer alıyor. Bu videolar, çocukluk, askerlik, ganimet, dolandırıcılık, adalet ve evlilik gibi konuları ele alıyor. Videoların etrafına yerleştirilen aynalarda, Batı mitolojisinin hırsızlıkla ilişkilendirilen figürü Hermes izleyicilere yansıyor. Zaim’in tanımıyla, “Ayna”, izleyiciyi hem kendisiyle, hem dolandırıcı Tavuri’yle, hem de mitolojik Hermes figürüyle karşı karşıya bırakan bir deneyim sunuyor.

İzleyici Deneyimi ve Temalar

Derviş Zaim, sanatında merhamet, bağışlanma ve yüzleşme temalarını öne çıkarıyor. Ziyaretçiler, aynalara baktıklarında hem kendi yansımalarını hem Tavuri’yi hem de Hermes’le ilintili bir örüntüyü görebiliyorlar. Bu düzen, sanatçının izleyicilere yaptığı metaforik bir çağrı niteliğinde. Zaim, “Ayna” ile izleyicilere derin bir düşünsel yolculuk sunmayı amaçlıyor.

Bu bağlamda, Zaim’in çağdaş sanat yolculuğu “Berzah” ile başlamıştı. “Berzah”, yönetmenin Rüya filmi ve Rüyet romanı arasındaki bağı çağdaş sanat diliyle tamamlayan ilk çalışmasıydı. “Ayna” ise bu çok disiplinli üretimin ikinci halkasını oluşturuyor. Zaim, “Berzah” ile “Ayna”yı kişisel ve sanatsal tarihinin yeni durakları olarak tanımlıyor.

Derviş Zaim’in Sanat Yolculuğu

Derviş Zaim, 1964 yılında Limasol’da doğmuştur. Boğaziçi Üniversitesi İşletme Bölümü’nü bitirdikten sonra Warwick Üniversitesi’nde Kültürel Çalışmalar alanında yüksek lisans yapmıştır. Ayrıca, Maltepe Üniversitesi’nde Sanatta Yeterlik programını tamamlamıştır. 1996’da çektiği Tabutta Rövaşata ile Türk sinemasında çığır açmış ve birçok ulusal ve uluslararası ödül kazanmıştır. Filler ve Çimen, Cenneti Beklerken, Nokta, Gölgeler ve Suretler, Rüya ve Flaşbellek gibi filmleriyle tanınmaktadır. Aynı zamanda, Ares Harikalar Diyarında ve Rüyet adlı romanlarıyla edebiyat alanında da güçlü bir kimlik kazanmıştır.

Derviş Zaim, günümüzde hem sinema, hem edebiyat, hem de çağdaş sanat alanında üretmeye devam ediyor ve disiplinlerarası bir sanat dili kurmaya çalışıyor. “Ayna” enstalasyonu, onun sanat yolculuğundaki önemli bir durak olarak öne çıkıyor.